Afval verminderen met data

Jorinde Schuitema

Projectmanager

In 2020 moet 75% van het huishoudelijk afval gescheiden worden opgehaald. Dit komt neer op zo’n 100 kilo restafval per persoon per jaar. Om deze doelstelling te kunnen halen is er voor veel gemeentes werk aan de winkel. Elke gemeente is op zijn eigen manier bezig om restafval te verminderen. Bijvoorbeeld door afvalcoaches in te zetten, restafval nog maar één keer per maand op te halen of alleen restafval op te halen in speciale vuilniszakken die gekocht kunnen worden bij de gemeente. Al deze maatregelen dragen bij aan een vermindering van aantal kilo’s restafval. Ook slim gebruik maken van data kan meewerken aan deze vermindering. In deze blog lees je hoe we in de gemeente Almere de mogelijkheden hebben verkend.

Almere, stad zonder afval

De gemeente Almere heeft zichzelf een nog ambitieuzere doel gesteld dan wettelijk is vastgesteld. Zij streven naar 50 kilo restafval per inwoner in 2020. Met behulp van verschillende maatregelen is in de afgelopen jaren een afname van 45 kilo restafval gerealiseerd. Maar het aantal kilo’s restafval stabiliseert zich nu op ongeveer 180 kilo. Om het aantal kilo’s verder naar beneden te krijgen zijn er nieuwe en specifiekere inzichten nodig. Bijvoorbeeld inzicht in de hoeveelheid restafval per buurt en welke kenmerken de buurten met een hoog of laag aantal kilo’s restafval hebben. Met deze kennis kunnen specifieke maatregelen per buurt worden getroffen om het aantal kilo’s restafval verder terug te dringen.

Data en afval

Hoewel inzicht verkrijgen in het aantal kilo’s restafval per buurt een makkelijke opgave lijkt, is dit niet het geval. In veel gemeentes, zo ook in Almere, rijden vuilniswagens vaste routes door verschillende buurten. Aan het eind van de route wordt het totaal aantal kilo’s gewogen bij de stortplaats. Doordat er geen tussentijdse weegmomenten zijn is het lastig om te herleiden hoeveel kilo er precies is opgehaald in een bepaalde buurt. Op basis van het aantal inwoners in een buurt hebben we kunnen berekenen hoeveel kilo restafval er per buurt wordt opgehaald. Hiermee kunnen we een gemiddeld aantal kilo’s toekennen aan buurten.

Vervolgens hebben we kenmerken van buurten, zoals het percentage hoogbouw, huishoudens met kinderen en leeftijdsgroepen, toegevoegd. Hiermee gaan we op zoek naar verbanden tussen kenmerken van een buurt en het aantal kilo’s afval. Uit de eerste resultaten blijkt dat er een positief verband lijkt te zijn tussen de hoeveelheid restafval in een buurt en het aantal éénpersoonshuishoudens. In buurten met veel éénpersoonshuishoudens wordt meer restafval per inwoner geproduceerd dan in buurten met weinig éénpersoonshuishoudens. Hoe sterk dit verband precies is moeten we verder onderzoeken.

Dashboard met inzichten

Om de inzichten zo goed mogelijk in te passen in de werkwijze van Almere hebben we een dashboard gemaakt. Hierin worden de resultaten van onze analyses gevisualiseerd. Zo geeft een geovisualisatie met behulp van verschillende kleuren de hoeveelheid restafval aan die wordt opgehaald in de verschillende buurten. Ook zoomen we verder in op de rijroutes: door welke buurten rijden de vuilniswagens en welke kenmerken hebben deze buurten? Hiermee kunnen we zien of er grote verschillen zijn tussen buurten die samen op een rijroute liggen. Tot slot wordt weergegeven hoe de kenmerken van buurten verband houden met het aantal kilo’s afval. Dit zijn aanknopingspunten voor maatregelen.

Van hindsight naar foresight

Het dashboard is het resultaat van de eerste verkenning op het gebied data gebruik in afvalvermindering. We hebben ons hiervoor voornamelijk gebaseerd op de beschikbare gegevens uit het verleden (hindsight). Deze eerste stap biedt al waardevolle inzichten over in welke buurten het goed en minder goed gaat met het aantal kilo’s restafval. De volgende stap is nu: het voorspellen (foresight). Want zou het niet mooi zijn als we kunnen voorspellen welke maatregelen in bepaalde buurten succesvol zouden zijn om mensen minder afval te laten produceren? Of vuilniswagens slimmer routes laten rijden zodat ze altijd volle afvalbakken legen in plaats van half lege bakken. Bij deze toepassingen speelt data een cruciale rol.

Momenteel zijn we het dashboard verder aan het ontwikkelen. Daarnaast zijn we aan het onderzoeken welke typen maatregelen om afval te verminderen kansrijk zijn in verschillende buurten. Hou onze blogs in de gaten voor de nieuwste ontwikkelingen.

Deel dit artikel
Share on LinkedInTweet about this on TwitterShare on FacebookEmail this to someone